آرشیو روزانه: ژوئن 2, 2018

درمان فقر آهن در کودکان

درمان فقر آهن در کودکان

آنمی فقر آهن ،شایع ترین علت بیماری هماتولوژیک در شیر خواران و خردسالان است .دو سوم کل آهن بدن در هموگلوبین گلبول های قرمز دیده می شود . بسیاری از آنزیم های حیاتی برای متابولیسم اکسیداتیو ،نیز حاوی آهن هستند (سیتوکروم ها ،کاتالاز ،پر اکسید از ،سیتوکرومC ،ردوکتازواکسیداز ،نیکوتین آمید آدنین دی نوکلوئید اکسیداز ،گزانتین اکسیداز )آنمی بر اساس مکانیسم پاتوفیزیولوژیک (کاهش تولید گلبول قرمز ،افزایش تخریب گلبول قرمز ،از دست دادن خون )یا اند ازه گلبول قرمز در گردش (میکرو سیتیک،نوروموسیتیک یا ماکروسیتیک )تقسیم بندی می شود .

عوامل خطر فقر آهن در کودکان

طبقه بندی پاتوفیزولوژیک آنمی بر اساس کاهش تولید گلبول قرمز ،افزایش تخریب گلبول قرمز (همولیز)یا از دست دادن خون انجام می شود . کاهش تولید ،از انفیلتراسیون یا آسیب مغز استخوان ،تغذیه (کمبود آهن )یا کمبود اریتروپویتین (بیماتری کلیوی )یا اریتروپویز غیر موثر نشات می گیرد . شایع ترین علت در کودکان ،صرف کم آهن است . نوزادان زودرس به دلیل دریافت کم آهن در زمان تولد در معرض خطر بیشتری هستند .

درمان فقر آهن در کودکان

درمان فقر آهن در کودکان

فقر آهن بیشتر در این کودکان رخ می دهد

کودکانی که مقادیر زیادی شیر گاو مصرف می کنند
غذاهای غنی از آهن مصرف نمی کنند
دچار عدم تحمل نسبت به پروتئین شیر گاو هستند و به صورت مزمن خون از دست می دهند
سو جذب (بیماری های التهابی روده ) و ورزش شدید
شیر گاو به چند روش می تواند دلیل کمبود آهن در کودکان شود از جمله :خونریزی مداوم و آهسته GI ناشی ازعدم تحمل پروتئین شیر
رقابت با غذاهای غنی از آهن (آهن شیر کم است و به میزان کمی جذب می شود و کودکان برای حذف سایر غذاهای غنی از آهن ،شیر فراوان می نوشند .
شیر گاو به آهن می چسبد و از جذب آن از سایر منابع جلوگیری می کند
این موارد بیشتر در سنین 9 تا 24 ماهگی شایع می باشد ،تنها 7 تا 10 درصد آهن رژیم غذایی (معمولا ازدئونوم )جذب می شود .
آهن شیر مادر بسیار با ارزش است (50 درصد جذب در برابر 5 تا 10 درصد جذب از شیر خشک غنی از آهن )
گیاه خواران به ویژه در خطر فقر آهن هستند . مصرف آهن خوراکی ،کم و مصرف فسفات ،در آن ها بالاست .

دکتر محمد رضا رضایی فوق تخصص نوزادان در زمینه تشخیص و درمان انواع بیماری های مربوط به نوزادان و کودکان دارای تجربه و مهارت هستند ،شما می توانید برای مشاوره و مراجعه با شماره های زیر تماس حاصل فرمایید :
44366550-44366989

تظاهرات بیمار

رنگ پریدگی
خستگی
ضعف
بی حالی
تپش قلب و پاگوفاژی (علاقه اجباری به یخ )
علائم کلینیکی تغذیه بد (مثل چاقی یا وزن زیر طبیعی برای سن )
اختلال عمل نورولوژیک یا هوشی
کمبود آهن شدید ،بی قراری ،تاکی کاردی ،سوفل قلبی ،زخم دهانی ،بلع دشوار و ناخن های قاشقی /خمیده
می تواند به طور هم زمان منجر به مسمومیت با سرب شود

تشخیص های افتراقفی کمبود آهن در کودکان

سایر آنمی های میکروسیتیک هیپوکرومیک (مسمومیت با سیرب –تالاسمی –آنمی به دلیل بیماری مزمن )
هموگلوبینوپاتی ها (مثل آنمی سلول داسی شکل )
عفونت در کودکان
بیماری بافت همبند
بدخیمی
استرس

ارزیابی تشخیصی

می توان گفت فقر آهن در سه مرحله رخ می دهد : کاهش ذخایر آهن که منجر به پایین آمدن فریتین سرم می شود .
اریتروپویز با فقر آهن که منجر به پایین آمدن فریتین و اشباع ترانسفرین خواهد شد .
آنمی فقر آهن واضح که منجر به پایین آمدن هموگلوبین و MCV می شود .
بررسی آهن
مقدار کم آهن سرم ،ترانس فرین پایین ،فریتین پایین ،TIBC بالا
CBC
هموگلوبین کم ،MCV کم و MCH پایین و RDW بالا
تعداد رتیکولوسیت پایین که نشان دهنده ناتوانایی مغز استخوان در خون سازی بدون آهن کافی است
تشخیص افتراقی بین سایر آنمی های هیپوکرومیک میکروسیتیک
مسمومیت با سرب با تغییرات بازوفیلی در گلبول های قرمز خون ،افزایش سطح سرب خون و افزایش پروتوپورفرین اریتروسیتی آزاد مشخص می شود .در تالاسمیRDW طبیعی است .
اگر بیماری مزمن باعث آنمی شود ،ترانس فرین افزایش ،TIBC کاهش و فریتین افزایش می یابد .
بهترین تست برای فقر آهن ،برطرف شدن کامل بیماری با کارآزمایی بالینی با مکمل آهن است .
بررسی خون مخفی در مدفوع جهت تشخیص دستگاه گوارش ،به عنوان منبع از دست دادن خون
مکمل خوراکی آهن منجر به نتیجه مثبت کاذب نمی شود .
بیماری سلیاک باعث آنمی فقر آهنی می شود که به آهن مکمل پاسخ نمی دهد .

درمان و کنترل کمبود آهن در کودکان

  • در صورت بیماری زمینه ای درمان شود
  • آهن تزریقی به ندرت تجویز می شود
  • مکمل آهن بسته به شدت فقر آهن تجویز گردد . مصرف غذاهای غنی از آهن در برنامه غذایی قرار گیرد .
  • پس از بهبود شاخص های غیر طبیعی آهن ،درمان با مکمل آهن به مدت 2 ماه یا بیشتر ادامه یابد .
  • پیشگیری از فقر آهن بهترین درمان است.

برخی مطالب مفید دکتر محمد رضا رضایی فوق تخصص نوزدان

عفونت گوش میانی

عفونت در کودکان

اسهال در کودکان

بی قراری در کودکان

تشنج همره تب

با تشکر مدیریت سایت دکتر محمد رضا رضایی و دکتر ریتا محجوبی دندانپزشک کودکان